تحلیل بازار شوینده‌ ها سه نرخی شدن بنزین و احتمال تغییر قیمت محصولات ضدعفونی ‌کننده

سه نرخی شدن بنزین چه تاثیری بر صنعت شوینده دارد؟

سهمیه بندی جدید بنزین که موجب سه نرخی شدن این سوخت شده است، می تواند پیامدهای گسترده ای بر صنایع مختلف داشته باشد. صنعت تولید شوینده ها و محصولات بهداشتی نیز از این قاعده مستثنی نیست. افزایش هزینه سوخت به طور مستقیم هزینه های حمل و نقل مواد اولیه و توزیع محصولات شوینده را بالا می برد. همچنین کارخانه های تولید کننده شوینده برای تامین انرژی مورد نیاز خود ممکن است متحمل هزینه بیشتری شوند. نتیجه این تغییرات افزایش فشار بر تولیدکنندگان برای بالا بردن قیمت نهایی کالاها است.بطور معمول، وقتی هزینه های تولید رشد می کند تولیدکننده ها سعی می کنند بخشی از این افزایش را به مصرف کننده منتقل کنند. بدین ترتیب سه نرخی شدن بنزین احتمالا منجر به افزایش بهای تمام شده انواع شوینده ها و مواد ضد عفونی کننده خواهد شد. البته میزان این تاثیر به عوامل دیگری همچون نحوه مدیریت دولت در کنترل قیمت ها و وضعیت رقابت در بازار نیز بستگی دارد. در مجموع می توان انتظار داشت که با گران تر شدن بنزین، صنعت شوینده هم با افزایش هزینه ها روبرو شود و این مساله زنجیره تامین و قیمت گذاری محصولات را تحت تاثیر قرار دهد. در کوتاه مدت ممکن است تغییر قیمت محصولات شوینده به صورت فوری رخ ندهد زیرا برخی موجودی ها با هزینه قبلی تولید شده اند، اما اگر بهای سوخت بالا بماند این تاثیر در بلندمدت آشکار می شود.

افزایش هزینه سوخت و مواد اولیه: از بنزین تا اسید نیتریک

بسیاری از مواد اولیه کلیدی در ساخت شوینده ها و ضد عفونی کننده ها وابسته به صنایع نفت و پتروشیمی هستند. هنگامی که قیمت سوخت افزایش می یابد، هزینه استخراج، تولید یا واردات این مواد نیز بیشتر می شود. برای مثال اسید نیتریک که در فرآیندهای تولید برخی محلول های پاک کننده صنعتی کاربرد دارد، از طریق فرآیندهایی تولید می شود که به انرژی فراوان نیاز دارد و خوراک اولیه آن از مشتقات گاز طبیعی است. با گران شدن بنزین و سایر حامل های انرژی، قیمت تمام شده تولید اسید نیتریک و مواد شیمیایی مشابه بالا می رود.علاوه بر این، بسیاری از سورفکتانت ها (مواد فعال سطحی) و حلال ها که در شوینده های خانگی و صنعتی به کار می روند مستقیما از نفت خام و فرآورده های آن به دست می آیند. هرگونه نوسان در بهای نفت و سوخت میتواند قیمت این مواد اولیه را دستخوش تغییر کند. همچنین بسته بندی محصولات شوینده مانند بطری های پلاستیکی نیز از مواد پتروشیمی تولید می شوند و با افزایش قیمت نفت، هزینه بسته بندی نیز افزایش پیدا می کند. مجموع این عوامل نشان می دهد که سه نرخی شدن بنزین به شکل غیر مستقیم و از مسیر گرانی مواد اولیه، میتواند قیمت محصولات ضد عفونی کننده را افزایش دهد.

گرانی بنزین و تاثیر بر هزینه تولید و حمل و نقل شوینده ها

علاوه بر مواد اولیه، هزینه های عملیاتی و لجستیکی صنعت شوینده هم تحت تاثیر گرانی بنزین قرار می گیرد. کارخانه های تولید مواد شوینده برای تامین سوخت و انرژی خطوط تولید خود با مخارج بالاتری مواجه می شوند. مثلا اگر واحدهای تولیدی برای گرمایش یا تامین برق از سوخت های فسیلی استفاده کنند، افزایش قیمت این سوخت ها به معنای بالا رفتن هزینه تولید است.از سوی دیگر، حمل و نقل محصولات نهایی از درب کارخانه تا بازار فروش به شدت وابسته به قیمت سوخت است. ناوگان های توزیع که ممکن است شامل کامیون ها و وانت های حامل کالا باشند با بنزین گران تری روبرو هستند که این هزینه اضافی در نهایت بر قیمت مصرف کننده اثر می گذارد. حتی اگر بخش عمده حمل کالا با سوخت دیزل انجام شود، افزایش کلی قیمت انرژی در کشور می تواند به طور غیر مستقیم روی قیمت گازوئیل نیز اثر بگذارد و هزینه های حمل و نقل را بیشتر کند. در چنین شرایطی ممکن است شرکت های پخش ناچار شود کرایه های حمل را افزایش دهند. در مجموع گرانی بنزین از مرحله تولید تا توزیع، مانند دومینویی کل زنجیره تامین شوینده ها را تحت فشار قرار می دهد و ممکن است باعث شود قیمت این محصولات روندی افزایشی پیدا کند.

درس هایی از گذشته: نوسان انرژی و تغییر قیمت ضد عفونی کننده ها

نگاهی به تجربیات گذشته نشان می دهد که نوسانات شدید قیمت انرژی معمولا با تغییر قیمت کالاهای مصرفی همراه بوده است. به عنوان نمونه در آبان ۱۳۹۸ که قیمت بنزین به شکل ناگهانی سه برابر شد، پس از مدت کوتاهی قیمت بسیاری از اقلام اساسی و مورد نیاز خانوار افزایش یافت. محصولات شوینده و بهداشتی نیز از این قاعده مستثنی نبودند. تولید کنندگان مواد ضد عفونی کننده و شوینده در گذشته با هر بار افزایش شدید هزینه سوخت یا مواد پتروشیمی، ناچار به تجدید نظر در قیمت گذاری خود شدند.همچنین در سطح بین المللی نیز ارتباط نزدیکی بین بهای نفت و قیمت مواد شیمیایی وجود دارد. به عنوان نمونه در سال های اخیر هنگامی که قیمت نفت خام در بازار جهانی بالا رفت، قیمت جهانی موادی مانند الکل های صنعتی و ترکیبات کلری که در ضد عفونی کننده ها استفاده می شوند هم افزایش پیدا کرد.تجربه ها نشان می دهد اگر افزایش قیمت سوخت کنترل نشود و سیاست های حمایتی موثری در نظر گرفته نشود، روند تورم در کالاهایی مانند شوینده ها ادامه دار خواهد بود. این درس مهمی است که هم تولید کنندگان و هم سیاست گذاران باید به آن توجه داشته باشند. بنابراین باید با برنامه ریزی مناسب اثرات افزایش قیمت سوخت را بر این صنایع مدیریت کرد.

احتمال تغییر قیمت محصولات ضد عفونی کننده و واکنش بازار

با توجه به افزایش هزینه های تولید ناشی از سه نرخی شدن بنزین، احتمال تغییر و افزایش قیمت محصولات ضد عفونی کننده در بازار داخلی قوت می گیرد. تولید کنندگان برای حفظ حاشیه سود خود ممکن است تصمیم به بالا بردن قیمت فروش بگیرند. البته شدت رقابت در بازار نیز عامل مهمی است؛ اگر برخی شرکت ها موجودی مواد اولیه ارزان تری داشته باشند شاید مدتی قیمت را ثابت نگه دارند تا سهم بازار بگیرند. اما در نهایت اغلب تولیدکنندگان ناگزیر خواهند بود قیمت محصولات شوینده و ضد عفونی کننده را تعدیل کنند.این خبر می تواند واکنش مصرف کنندگان را به دنبال داشته باشد. احتمال دارد برخی خانوارها پیش از گران شدن رسمی کالاها نسبت به خرید و ذخیره سازی شوینده ها اقدام کنند. این رفتار که در گذشته هم مشاهده شده بود می تواند به طور موقت تقاضا را بالا ببرد و حتی منجر به کمبود مقطعی کالا در فروشگاه ها شود. از سوی دیگر دولت نیز ممکن است برای جلوگیری از فشار بر مصرف کننده، به شکل مقطعی بر قیمت گذاری این محصولات نظارت بیشتری داشته باشد یا تولیدکنندگان را تشویق به جذب بخشی از هزینه ها کند. در مجموع بازار شوینده ها احتمالا در کوتاه مدت با نوسان همراه خواهد شد تا خود را با هزینه های جدید تطبیق دهد تا به تعادل برسد.

چشم انداز بازار: صنعت شوینده میان بنزین سه نرخی و اسید نیتریک گران

در بلندمدت، صنعت شوینده و ضد عفونی کننده کشور ناچار است خود را با واقعیت هزینه های بالاتر انرژی وفق دهد. سه نرخی شدن بنزین به معنای ادامه دار بودن قیمت سوخت در سطوح بالاتر است و بنابراین هزینه های جانبی تولید و توزیع احتمالا کاهش سریعی نخواهد داشت. در چنین شرایطی تولیدکنندگان به دنبال راهکارهایی برای کاهش مصرف انرژی و مواد اولیه گران قیمت خواهند بود. ممکن است شرکت ها به سرمایه گذاری در فناوری های نوین روی بیاورند تا وابستگی به سوخت فسیلی یا مواد پتروشیمی پرهزینه مانند اسید نیتریک را کم کنند.اگر در آینده قیمت جهانی نفت کاهش یابد، بخشی از این فشار هزینه ای کاسته خواهد شد؛ اما در حال حاضر چشم انداز کوتاه مدت همچنان از قیمت های بالای انرژی حکایت دارد. از سوی دیگر، اگر قیمت مواد اولیه شیمیایی در بازار جهانی یا داخلی بیش از حد بالا رود، احتمال دارد دولت اقدام به تسهیل واردات یا کنترل قیمت آن ها کند تا از افزایش شدید قیمت مصرف کننده جلوگیری شود. با وجود افزایش هزینه ها، تقاضا برای این محصولات همواره وجود دارد زیرا نظافت و بهداشت از نیازهای اساسی جامعه است. شاید در کوتاه مدت رشد قیمت ها اجتناب ناپذیر باشد، اما در میان مدت رقابت بین تولیدکنندگان و اقدامات ثبات ساز ممکن است به تعدیل قیمتها کمک کند و جلوی افزایش بی رویه را بگیرد.